چسبندگی ستون‌فقرات چیست؟

چسبندگی ممکن است در هر نقطه‌ای رخ دهد؛ از ستون فقرات گرفته تا ساختار‌های عصبی و حتی معده و قلب بیمار. چسبندگی (adhere) به‌معنی چسبیدن به چیزی است. درواقع این‌ها فیبرهایی هستند که به اندام‌های دیگر می‌چسبند. چسبندگی‌ها اغلب بعد از عمل جراحی به‌شکل آسیب، خونریزی یا التهاب ظاهر می‌شوند. زمانی که این چسبندگی‌ها بعد از عمل موفقیت‌آمیز ستون‌فقرات ظاهر می‌شوند بیمار دچار سندرم پس از نوکلئوتومی می‌شود. حتی در فتق‌دیسک درمان‌شده هم چسبندگی‌ها باعث فشار به ساختارهای عصبی می‌شوند.

مطالعات بین‌المللی در مورد چسبندگی ستون‌فقرات این چنین می‌گویند

مطالعات نشان داده‌ که چسبندگی بعد از جراحی از چیزی که فکر می‌کنیم رایج‌تر است. این آمار نشان می‌دهد 67درصد افرادی که عمل جراحی داشته‌اند به چسبندگی دچار شده‌اند. این آمار در عمل‌های جراحی گسترده‌تر حدود 81 تا 93 درصد است. در بیمارانی که هیچ‌وقت عمل جراحی نداشته‌اند این مقدار حدود 4/10درصد است. همچنین سندرم پس از نوکلئوتومی در 15درصد از بیمارانی که عمل جراحی دیسک انجام داده‌اند دیده شده است. در دوسوم این افراد چسبندگی با استفاده از MRI قابل‌رویت است.

دلایل چسبندگی ستون‌فقرات

چسبندگی چطور پیشرفت می‌کند، در حالی که از عواقب جراحی نخاعی نیست. پاسخ به این سوال آسان نیست، زیرا چسبندگی‌ها یکی از معماهای علم پزشکی هستند. حتی ممکن است دلیل بروز چسبندگی، مشکلات ژنتیکی باشد. از دیگر دلایل آن می‌توان به التهاب، آسیب‌دیدگی، شیمی‌درمانی یا بیماری‌های بدخیم مثل سرطان اشاره کرد. اغلب‌اوقات چسبندگی بعد از خونریزی اپیدورال، تروما و التهاب ناشی از دیسک نخاعی رخ می‌دهد. تمامی این‌ها نشان‌دهنده وجود یک جسم خارجی هستند. چسبندگی به‌عنوان یک واکنش حفاظتی بدن نیز شناخته می‌شود. چسبندگی باعث می‌شود فشار زیادی به ریشه‌های عصبی وارد شود و نه‌تنها گردش خون بلکه گردش مایع نخاعی را بدتر می‌کند.

علائم چسبندگی ستون‌فقرات

از علائم این بیماری می‌توان به درد طولانی در پاها، بازوها و کمر اشاره کرد. حتی هفته‌ها و ماه‌ها بعد از جراحی، پرتودرمانی و آسیب‌دیدگی این درد در بازوها و پاها احساس می‌شود.

تشخیص چسبندگی ستون‌فقرات

روند تشخیص بیماری مثل همیشه با یک جلسه مشاوره بین پزشک و بیمار آغاز می‌شود. در این جلسه شما باید به دکتر خود بگویید که در کجای بدن و چه مدت است که احساس درد می‌کنید. همچنین تصویربرداری MRI به‌راحتی می‌تواند موقعیت چسبندگی را نشان دهد. با استفاده از یک ماده تزریقی می‌توان بافت آسیب‌دیده و سالم را در تصویربرداری مشخص کرد. این مایع کمک می‌کند دیسک از چسبندگی قابل‌تشخیص باشد. بنابراین می توانید تفاوت بین یک فتق دیسک جدید یا چسبندگی را درک کنید.

درمان چسبندگی ستون‌فقرات

فراموش نکنید که هیچ درمان و راه‌حل قطعی برای رفع چسبندگی وجود ندارد. 

آیا می‌توان احتمال بروز چسبندگی را در حین جراحی کاهش داد؟ اقداماتی که در حین جراحی انجام می‌شوند تاثیر زیادی روی بروز چسبندگی دارند. هرقدر روش‌های جراحی تهاجم کمتری داشته باشند احتمال بروز چسبندگی کمتر می‌شود. در حین جراحی برش‌های وسیع و بزرگ خطر بروز چسبندگی را بیشتر می‌کنند. به همین خاطر برنامه‌ریزی دقیق برای جراحی و شناخت دقیق بافت‌ها می‌تواند از بروز آن جلوگیری کند.

فراموش نکنید که بعد از جراحی باید به بافت آسیب دیده زمان داد. استرس و فشار روی بافت آسیب‌دیده احتمال بروز چسبندگی را بیشتر می‌کند.

اما اگر درد فقط ناشی از ایجاد زخم در اطراف ریشه‌های عصبی باشد جای نگرانی نیست. (حادثه، بی‌ثباتی)

به‌طور کلی می‌توان سه روش درمانی را در نظر داشت: استفاده از داروها، جراحی و روان‌درمانی. روش‌های دقیق جراحی بهترین روش برای از بین بردن چسبندگی  هستند و از حادشدن بیماری جلوگیری می‌کنند. در عمل‌های جراحی میکروسکوپی استفاده از ژل‌های ضدزخم احتمال بروز چسبندگی را کمتر می‌کنند. روش دیگر، استفاده از روش اپیدوروسکوپی است. در این روش پزشک با استفاده از تزریق در کانال نخاعی، چسبندگی را از بین می‌برد.

درمان درد ناشی از چسبندگی با استفاده از دارو هم از دیگر روش‌هاست. داروها و ترکیب آن‌ها با فیزیوتراپی و روش‌های روان‌درمانی نتیجه خوبی به‌همراه دارند. به‌ندرت پیش می‌آید که بیماران از مکمل‌های قوی، مرفین و داروهای ضدافسردگی استفاده کنند.

یکی دیگر از روش‌ها، تحریک کانال نخاعی است. در این روش با استفاده از پرتوهای الکتریکی ضربان‌های درد را سرکوب می‌کنند.

پیش‌آگاهی؛ عمل‌های میکروسکوپی به درمان چسبندگی ‌فقرات کمک می‌کنند

عمل‌های میکروسکوپی گزینه خوبی برای درمان چسبندگی هستند. همچنین ژل‌های ضدزخم هم امکان بروز زخم بعد از جراحی را کمتر می‌کند، اما چیزی که مهم است مراقبت کافی بعد از جراحی است.

دکتر مونتِر سابیرینی

نویسنده
پزشک مونتر سابیرینی
متخصص جراحی مغز و اعصاب

هانس-هاینریش رایشلت

هم‌یار
هانس-هاینریش رایشلت
سردبیر Medizin für Menschen (داروی برای مردم)

کلینیک آوسینا در برلین خوشحال می‌شود به شما کمک کند

کلینیک آوسینا از سال 2001 در برلین مشغول به فعالیت است. متخصصان ما با بیش از 25 سال سابقه بین‌المللی در کار خود بهترین هستند.(جراح مغز و اعصاب، جراحی ستون‌فقرات، بیهوشی و ارتوپد)

اگر فکر می‌کنید به فتق‌دیسک مشکوک هستید یا به‌صورت مکرر درد کمر دارید از طریق راه‌های زیر با ما در تماس باشید:

کلینیک آوسینا
Paulsborner Str. 2
10709 برلین

تلفن: +49 30 236 08 30
فکس: +49 30 236 08 33 11
ایمیل: info@avicenna-klinik.de

شما هرزمان که بخواهید، می‌توانید با ما تماس بگیرید، یک ایمیل ارسال  یا فرم تماس را پر کنید. سپس برای هر بیمار یک وقت ملاقات با پزشک متخصص ستون‌فقرات، جراح مغز و اعصاب تنظیم می‌شود. بعد از تهیه تصاویر MRI و صحبت با پزشک، متخصصان ما تمامی احتمالات و راه‌های درمانی یا عمل جراحی را با شما درمیان می‌گذارند. شما همچنین فقط می‌توانید از راهنمایی‌های آن‌ها استفاده کنید.

اگر قصد داشته باشید که مدت درمان یا عمل جراحی را در برلین انجام دهید ما سعی می‌کنیم بهترین دوران اقامت را برای شما فراهم کنیم. در کلینیک آوسینا تجهیزات پیشرفته و کادر متخصصی در انتظار شما هستند. تمرکز کلینیک ما روی آخرین روش‌های درمانی با کمترین میزان خطر است. ما با کمک شما و همکاری متخصصان باتجربه سعی می‌کنیم بهترین روش درمان را پیدا کنیم که فقط در نتیجه یک دیدار حضوری ممکن می‌شود.

علاوه بر مراقبت‌های پزشکی، مراقبت‌های شخصی بیماران هم برای ما در اولویت قرار دارد. هدف ما راحتی و اطمینان‌خاطر شماست. در طول مدت درمان پرستاران ما 24 ساعته از شما مراقبت می‌کنند. تیم پرستاران ما به چندین زبان از جمله انگلیسی، روسی، لهستانی، ترکی، اسپانیایی، ایتالیایی، عربی، بلغاری و فرانسوی صحبت می‌کنند. نه‌تنها مراقبت‌های پزشکی بلکه راحتی خود شما هم برای ما مهم است. همچنین ما به سنت‌ها و عقاید بیماران نیز احترام می‌گذاریم.

تیم آوسینا متشکل از متخصصانی ماهر است که همه با هم در تلاش برای بهبودی شما همکاری می‌کنیم.